قرص کلسیم شب بخوریم تاثیر بیشتری دارد یا روز؟

مصرف کردن مکمل کلسیم همراه با غذا یا بدون یک وعده غذایی، بر میزان جذب و اثربخشی آن تاثیر می‌گذارد. از نظر پزشکان، زمان مصرف این مکمل مهم است!

به گفته متخصصان تغذیه، کلسیم باید در بازه صبح (حدود ساعت ۷ تا ۸ صبح) مصرف شود تا به راحتی جذب بدن شود و با این کار خطر تجمع این ماده معدنی در کلیه‌ها و مجاری ادراری نیز کاهش یابد. در عین حال، برای جلوگیری از تأثیر منفی آن بر معده، بهتر است قبل از غذا (یعنی با معده خالی) مصرف نشود.

بنابراین باید آن را حدود یک ساعت بعد از صبحانه مصرف کنیم. همراه با صبحانه هم می‌توانیم آن را میل کنیم.

علاوه بر این، می‌توانیم مکمل خود را حدود یک ساعت بعد از ناهار نیز مصرف کنیم. از آنجا که به طور معمول یک فرد بالغ با کمبود کلسیم روزانه به حدود ۱٬۰۰۰ میلی گرم از این ماده معدنی حیاتی نیاز دارد، بنابراین بعد از صبحانه و ناهار بهتر است آن را به دو قسمت تقسیم کنیم تا بدن بتواند به آرامی آن را جذب کند، این کار تاثیر بیشتری خواهد داشت.

• کربنات کلسیم را نباید در بعدازظهر یا عصر به خصوص بعد از ساعت ۹ شب مصرف کرد.

افراد خاصی ممکن است در معرض خطر کمبود منیزیم باشند. این افراد عبارتند از: مبتلایان به بیماری‌های گوارشی که دچار جذب ضعیف یا افزایش از دست دادن منیزیم هستند، افراد مبتلا به دیابت، افراد مسن ضعیف که رژیم‌های غذایی نامناسب دارند، کسانی که مصرف مداوم الکل دارند، افرادی که شیمی‌درمانی می‌کنند و همین‌طور آن‌هایی که از داروهای ادرارآور با دوز بالا استفاده می‌کنند. در همین راستا می‌توان قرص کلمگزینک را به این دسته از بیماران معرفی کرد که حاوی سه ماده مهم کلسیم، روی و منیزیم است.

نکات مهم برای تاثیر بخشی بالاتر در مصرف کلسیم

باید بدانیم که این مکمل انواع مختلفی دارد و سیترات کلسیم، لاکتات و گلوکونات در هر زمانی از روز به خوبی جذب می‌شوند و می‌توان آن‌ها را با یا بدون غذا نیز مصرف کرد. نکته مهم دیگر این است که، پزشکان توصیه می‌کنند دوزهای مصرفی خود را به چند بخش تقسیم کنید. به‌طور مثال اگر به عنوان یک فرد بالغ نیاز به مصرف روزانه ۱٬۰۰۰ میلی گرم دارید، آن را به دو واحد کوچک‌تر ۵۰۰ میلی گرم تقسیم و مصرف کنید. زیرا بدن دوزهای کوچک‌تر را بهتر می‌تواند جذب کند.

• ویتامین D به جذب کلسیم در بدن کمک می‌کند.
• این مکمل معدنی را هم‌زمان با وعده غذایی سرشار از آهن یا قرص‌های آهن مصرف نکنید. برای مثال: گوشت بدون چربی و غذاهای دریایی، آجیل، لوبیا، سبزیجات
• اگر کلسیم کربنات مصرف می کنید، آن را با غذا یا بلافاصله پس از غذا مصرف کنید تا جذب بهتری داشته باشد
• برای افرادی که مکمل‌های کلسیم و مولتی ویتامین مصرف می‌کنند، بهتر است آن‌ها را در ساعات مختلف روز دریافت کنند.
• دوزهای مصرفی خود را به چند بخش تقسیم کنید. برای مصرف روزانه ۱٬۰۰۰ میلی گرم دارید، آن را به دو واحد کوچک‌تر ۵۰۰ میلی گرم تقسیم و مصرف کنید.
• انواع غذاهای رژیمی که می‌خورید نیز می‌توانند بر جذب کلسیم تأثیر بگذارند.
• فیتات‌ها ترکیبات گیاهی موجود در سبوس، آجیل، غلات کامل، لوبیا و دانه‌ها هستند که می‌توانند جذب آن را دشوار کنند.

چه افرادی باید قرص کلسیم مصرف کنند؟

بد نیست علاوه بر آگاهی از بهترین زمان مصرف قرص کلسیم اطلاع داشته باشید که چه کسانی باید قرص کلسیم بخورند؟ بهترین راه تامین کلسیم برای بدن، مصرف لبنیات در رژیم غذایی است. در صورت ناکافی بودن این ماده معدنی در رژیم غذایی استفاده از مکمل‌های کلسیم، بهترین گزینه به شمار می‌آید.

برخی افراد به دلیل عدم تحمل لاکتوز، با خوردن فرآورده‌های لبنی دچار مشکل می‌شوند و بعضی دیگر از افراد مانند وگان‌ها نیز از رژیم غذایی خاصی پیروی می‌کنند که در آن مصرف لبنیات محدود شده است. این اشخاص حتما باید مصرف مکمل‌ها را در رژیم غذایی روزانه خود قرار دهند. مصرف زیاد پروتئین و سدیم، موجب می‌شود تا بدن مقدار بیشتری کلسیم دفع نماید. بنابراین افرادی که به هر دلیل از مواد پروتئینی زیاد استفاده می‌کنند، باید از طریق خوردن مکمل‌ها کمبود کلسیم در بدن خود را جبران نمایند.

داروهای حاوی کورتون، در جذب کلسیم اختلال ایجاد می‌کنند. بیمارانی که از کورتون استفاده می‌کنند نیز حتما باید مصرف قرص کلسیم را در رژیم غذایی خود قرار دهند. برخی بیماری‌ها مانند بیماری التهابی روده یا سلیاک سبب کاهش جذب کلسیم در بدن می‌شوند. مبتلایان به این بیماری نیز نباید مصرف مکمل کلسیم را فراموش کنند. واضح است که در صورت ابتلا به پوکی استخوان نیز باید حتما از قرص کلسیم طبق دستور پزشک استفاده نمود.

کمبود کلسیم در بدن باعث چه بیماری می شود؟

وجود کلسیم کافی در خون برای بسیاری از عملکردهای بدن ضروری است، بنابراین کمبود کلسیم می‌تواند اثرات گسترده‌ای از جمله بر روی عضلات، استخوان‌ها و دندان‌ها و همچنین بر سلامت روان داشته باشد. اگر یک رژیم غذایی نامناسب عامل کمبود کلسیم باشد، معمولاً علائم اولیه‌ای وجود ندارد. در طولانی‌مدت، ممکن است فرد دچار پوکی استخوان، شکنندگی بی‌دلیل استخوان یا تراکم کم استخوان شود.

از نظر پزشکان، کمبود کلسیم در درجه اول ناشی از مشکلات سلامتی یا درمان‌های لازم برای آن‌ها مانند نارسایی کلیه، برداشتن معده یا مصرف داروهای خاص مانند داروهای ادرارآور است. در مرحله بعد می‌توان به نوع رژیم غذایی دقت بیشتری کرد. از علائم پیشرفته کمبود کلسیم می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

مشکلات عضلانی

فردی‌که دچار کمبود کلسیم است ممکن است علائم زیر را تجربه کند:

• دردهای عضلانی، گرفتگی و اسپاسم
• درد در ران و بازوها هنگام راه رفتن یا حرکت
• بی‌حسی و احساس سوزن‌سوزن شدن در دست‌ها، بازوها، پاها و همچنین اطراف دهان

این علائم ممکن است از بین بروند یا دوباره عود کنند اما معمولا با فعالیت بیشتر از بین نمی‌روند. در اثر درگیری عضلات قلب ممکن است آریتمی، نارسایی احتقانی قلب یا مرگ نیز رخ دهد.

خستگی مفرط

مقادیر کم کلسیم می‌تواند باعث خستگی مفرط شود که شامل کمبود انرژی و احساس کندی در انجام حرکات روزانه است. همچنین می‌تواند منجر به بی‌خوابی، سبکی سر، سرگیجه، عدم تمرکز، فراموشی و گیجی شود.

علائم مربوط به ناخن و پوست

کمبود کلسیم پایدار می‌تواند باعث بروز علائم زیر شود:

• پوست خشک (اگزما)
• ناخن‌های خشک، شکسته یا شکننده
• موهای درشت
• رشد کند موها
• آلوپسی که باعث ریزش مو به صورت تکه‌ای می‌شود (کمبود کلسیم و ریزش مو)
• اگزما یا التهاب پوستی که می‌تواند منجر به خارش یا بروز لکه‌های خشک شود
• پسوریازیس

پوکی و شکنندگی استخوان‌ها

اگرچه استخوان‌ها کلسیم را به خوبی ذخیره می‌کنند اما برای استحکام خود به میزان بالایی از آن نیاز دارند. به‌همین‌دلیل در اثر کمبود کلسیم، تعدادی از استخوان‌ها به‌دلیل کاهش تراکم شکننده و مستعد آسیب‌دیدگی می‌شوند. ممکن است سال‌ها طول بکشد تا پوکی استخوان و سایر عوارض کمبود کلسیم ایجاد شوند.

سندرم پیش از قاعدگی شدید

کمبود کلسیم با سندرم شدید قبل از قاعدگی (PMS) مرتبط است. طبق مطالعه‌ای در سال ۲۰۱۹، محققان نتیجه گرفتند که سطح پایین ویتامین D و کلسیم در نیمه دوم چرخه قاعدگی ممکن است در بروز علائم PMS نقش داشته باشد و مصرف مکمل‌ها می‌تواند به تسکین علائم کمک کند.

شرکت‌کنندگان در یک مطالعه در سال ۲۰۱۷ گزارش دادند که پس از مصرف روزانه ۵۰۰ میلی‌گرم کلسیم به مدت ۲ ماه، بهبود خلق‌وخو و کاهش میزان احتباس مایعات در بدن را تجربه کردند.

مشکلات مغزی و عصبی

وجود کلسیم کافی برای سیگنال‌دهی و ترشح انتقال‌دهنده عصبی مغز لازم است. به‌همین‌دلیل کمبود کلسیم در مغز می‌تواند باعث تشنج در افراد سالم شود (کمبود کلسیم و تشنج). اگر علائم عصبی مانند زوال عقل، از دست دادن حافظه، بی‌حسی و احساس سوزن‌سوزن در اندام‌های انتهایی، توهم یا کمبود تمرکز دارید، در اسرع وقت با پزشک مشورت کنید. در برخی از نوزادان کمبود کلسیم می‌تواند باعث لرزش در اثر مشکلات عصبی شود (کمبود کلسیم و اعصاب).

مشکلات دندانی

وقتی بدن کمبود کلسیم داشته باشد، آن را از منابعی دیگری مانند دندان‌ها تامین می‌کند. این مسئله می‌تواند منجر به مشکلات دندانی زیر شود:

• پوسیدگی دندان
• دندان‌های شکننده
• لثه تحریک شده
• ریشه‌های ضعیف دندان

همچنین، کمبود کلسیم در نوزاد می‌تواند رشد دندان را مختل کند.

افسردگی

مطالعاتی نشان داده‌اند که کمبود کلسیم ممکن است با اختلالات خلقی از جمله افسردگی، اضطراب یا تحریک‌پذیری مرتبط باشد. در صورت بروز علائم افسردگی، پزشک پس از بررسی سطح کلسیم خون ممکن است مصرف یک مکمل کلسیم را توصیه کند. از علائم کمبود طولانی‌مدت کلسیم می‌توان به افت فشار خون، مشکل در صحبت کردن یا بلعیدن، بروز پارکینسون، پاپیلما یا تورم صفحه بینایی اشاره کرد.

بدن بر اساس سن به چه مقدار کلسیم نیاز دارد؟